Tuvalette elektrikli kurutucu mu, kağıt havlu mu daha uygun?

Eller vücutta mikroba en açık olan yerlerdir. Bakteri ve mikroplar gün içinde en çok elle sıkça dokunulan elektrik düğmesi, TV uzaktan kumandası, bilgisayar klavyesi, telefon tuşları, musluk gibi yerlerde saklandıklarından el yıkama insan sağlığı için önemli şartların başında yer alır.

El yıkama işleminde çoğunlukla kullanılan sabunun ve temizleyici malzemenin önemi tartışılır, yıkama sonrası kurulama ise göz ardı edilir, oysa bakterilerin giderilmesinde kurulamanın da önemi büyüktür. El kurulamada en çok kumaş havlu, kâğıt havlu ve elektrikli sıcak hava üfleyicisi kullanılır.el_kurutma

Kumaş havlular evlerde hem sadece ev halkı tarafından kullanılır hem de kontrol altında tutularak sık sık yıkanırlar ancak topluma açık yerlerde (döner uzun havlu şeklinde bile olsa) kullanımları sağlık bakımından uygun değildir. Geriye kalır kâğıt havlu ve elektrikli kurutucu. Temizlik malzemelerinin devasa pazarından pay kapabilmek için bu ikisini üreten firmaların yürüttükleri mücadele ve birbirleriyle rekabetleri gerçekten müthiştir. Tuvaletlerde kâğıt havlunun mu yoksa elektrikli kurutucunun mu daha kullanışlı olduğuna karar verebilmek için konuyu sağlık, çevre ve ekonomik açıdan ayrı ayrı ele almak gerekir.

Sağlık konusundaki avantaj bakımından kâğıt havlu önde görünüyor. Bir çalışmaya göre elleri yıkadıktan sonra kâğıt havlu kullanmak, sabunla yumuşamış bakterileri deri üzerinden fırça gibi söküp alıyor, bakteri sayısını yüzde 58 azaltıyor. Elektrikli kurutucu ise hem bakterileri gidermiyor, hem de cihazın içinden ortalama 50 derecedeki havayla birlikte yeni bakteriler üflüyor.

Çevre dostu olmak bakımından iki rakip kurutucudan hangisinin daha iyi olduğunu söylemek biraz zor. Kâğıtta kullanılan malzeme dönüşümlü mü, üzerinde mürekkepli baskı var mı, yumuşatma ve beyazlatma işlemlerinde kimyasallar kullanılmış mı, elektrikli kurutucunun elektriği termik santralden mi geliyor gibi soruların cevaplanması gerekiyor. Kâğıt havlunun üretilebilmesi için zaten kıt olan orman kaynaklarının kullanılması, kurulama sonrası ciddi miktarda atık oluşturması hep aleyhine faktörler. Kâğıt havlu rakibi gibi elektrik harcamıyor ama üretiminde, nakliyesinde ve atılıp yok edilmesinde önemli miktarda enerji harcanıyor. Sonuç olarak ucuz ve yenilenebilir enerjinin kullanıldığı yerlerde elektrikli kurutucu çevre dostu olmak bakımından daha avantajlı görünüyor.

İnsanların hangisini tercih ettiklerini söyleyebilmek için kâğıt havlu ile elektrikli kurutucunun aynı mekânda yan yana bulunması ve çoğunluğun hangisine yöneldiğinin saptanması gerekir ama tuvaletlerin çoğunda sadece biri vardır ve seçim yapma hakkı binayı yapandadır. O da şüphesiz önce işin ekonomik boyutunu düşünür. Tüm kullanım ömründeki enerji kullanımı bakımından elektrikli kurutucu rakibine göre yüzde 80-90 daha avantajlıdır. Satın alındıktan sonra aylık elektrik sarfiyatı ve cüzi bakım masraflarının dışında gideri yok gibidir. Halbuki kâğıt havlunun hem maliyeti yüksektir hem de kâğıtları yerleştirmek ve atıklan toplamak için fazladan birine ihtiyaç duyulur. Neticede ekonomik açıdan bakıldığında da elektrikli kurutucu önde görünüyor.

eski_tip_kurutma

Hamburger restoranları gibi insanların daima acele içinde, hızlı hareket ettikleri yerlerde bir dördüncü faktör daha ortaya çıkar;

Sürat faktörü. Kâğıt havluda yüzde 95 kuruluk sağlamak için 12 saniye yeterli olurken elektrikli kurutucuda 43 saniye beklemek gerekir. Birçok insan sonuna kadar sabredemez ve ellerini tam kurumadan cihazın altından çeker. Ellerini ya üstüne başına, ya saçlarına, ya da eşyalara sürer veya ıslak elle devam ederek kapı tokmaklarını, merdiven korkuluklarını tutar, yani bakterileri sağa sola bulaştırmaya devam eder.

Görüldüğü gibi kâğıt havlu – elektrikli kurutucu tercihinde bakılan açıya göre sonuç değişiyor. Bu konuda yapılan çalışmaların çoğu üreticiler tarafından yapıldığından güven verici olmayıp kişisel ve kültürel alışkanlıklar ise hiç bir şekilde hesaba katılmamaktadır.