Buzdolabının kapısı açılınca oda soğur mu?

Buzdolabı üreticilerinin servislerine anza olarak bildirilenlerin başında çok sıcak günlerde buzdolabının kapısının açılarak odanın soğutulmaya çalışılması (hatta raflarını çıkartıp içine oturanlar bile var) sonucu oluşan arızalar gelir. Aslında buzdolabının kapısı açıldığında, kendi içini soğuttuğu kadar olmasa da oda sıcaklığını bir kaç derece düşürmesi gerektiği son derece akla yakın geliyor. Ancak buzdolapları mantık kurallarına göre değil, termodinamik kurallarına göre çalışıyor, kapıları açık da olsa, kapalı da olsa, tıpkı vantilatörler gibi bulundukları odanın ısısını düşürmek bir yana ona ısı ilave ediyorlar.

Buzdolabı kendi içini soğutabilmek için içerden aldığı ısıyı dışarı veren bir cihazdır. Buzdolabına gelen elektrik enerjisi, pompa ve kompresörü çalıştırarak iç ısıyı dışarı göndermeye sarf edilir fakat tüm mekanik sistemlerde olduğu gibi buzdolabı da yüzde 100 verimle çalışmaz, yani gelen elektrik enerjisinin tümü soğutmaya harcanamaz, bir kısmı ısıya dönüştürülerek dışarı verilir. Soğutma işlemi için içerden dışarı verilen ısıya, motorların çalışırken meydana getirdikleri bu ısı da ilave olur. Sonuçta kapısı kapalı çalışan bir buzdolabı oda sıcaklığını arttırır.

buzdolabi

Buzdolabının kapısı açık bırakıldığında, hem odadaki havanın ısısı, hem de kendi ürettiği ısı dönüp dolaşıp yine kendine gelecek, dolap her iki ısı (içi ve dışı) eşit hale gelene kadar çalışmaya devam edecektir. Ancak bu odanın soğuması anlamına gelmez çünkü sistemin kendi ürettiği ısı daima soğuttuğundan fazla olacaktır. Oda sıcaklığı, buzdolabının ayar edildiği sıcaklık, odanın büyüklüğü, buzdolabının kapasitesi ve sistemin izolasyon durumu da birer etkendir ama sonuç değişmez.

Buzdolabının kapısının açılması, çok kısa bir süre için odadaki ısıyı buzdolabına taşıyabilir, yani başlangıçta çok az da olsa odayı soğutabilir ama buzdolabı çalışmaya devam edip oda sıcaklığını içinin sıcaklığına getirmeye ümitsizce uğraştıkça, içinden dışarı verdiği ısı ile kompresör, pompa ve ışıklar için kullandığı enerjiden dolayı verdiği ısı, hemen etkisini gösterir ve odanın sıcaklığı artmaya başlar. Bu arada buzdolabının sistemlerinin kendi iç hacmine göre dizayn edilmiş olduğunu da unutmamak gerekir. Koca odayı soğutmak için devamlı devrede kalan sistem zaten eninde sonunda pes eder.